[ad_1]
Fıkıh kitaplarında namazlar farz ve nafile diye iki kısma ayrılır. Bunu erbabı bilir. Ama dinini Kurandan öğrenmek isteyen bunları anlamaz ve bilmez. Farz ve vacibin dışındaki ibadetlerin hepsine nafile denir.
Dört mezhebden üçünde, malikî, şafii ve hanbeli mezhebinde herhangi bir farz borcu olan kimsenin o cinsten olan diğer nafile ibadetlerle meşgul olması haramdır. Beş vakit farz namazlardan kazaya kalan namaz borcu olan kimsenin üç mezhebde nafile kılması haramdır. Kazaya kalan oruç borcu var iken bu kimsenin nafile oruç tutması da aynı şekilde caiz değildir. Zekat borcu varken nafile sadaka vermesi caiz değildir. Kurban borçları varken nafile hayvan kesmesi caiz değildir. Önce borç. Bütün ibadetler için geçerlidir.
Mahşer günü Allahü teala, kendi emrettiklerinin hesabını soracak. Bunları vaktinde yaptın mı? Vaktinde yapmadıysan bunları kaza ettin mi? Günah işledin mi? Günah işlediysen tövbe ettin mi? Bunların hesabı sorulacak. Bu hesaba hazırlanmak gerekir. Peygamber efendimiz “aleyhissalatü vesselam” (Hesaba çekilmeden önce kendinizi hesaba çekiniz) buyuruyor. Onun için her müslümanın düşünmesi lazımdır.
Dört mezhebde de kazaya kalan namaz borcu olan kimsenin nâfile ile meşgûl olması uygun değildir. Hanefi mezhebinde kabul olmaz. Onun için de hanefi mezhebinde olan bir müslüman sabah namazının sünnetini, sünnet diye kılıyor. Öğle namazının ilk sünnetine, (İlk kazaya kalan öğle namazının farzına), son sünnetine, (İlk kazaya kalan sabah namazının farzına), ikindinin sünnetine, (İlk kazaya kalan ikindi namazının farzına), akşamın sünnetine, (İlk kazaya kalan akşam namazının farzına), yatsının ilk sünnetine, (İlk kazaya kalan yatsı namazın farzına), yatsının son sünnetine, (İlk kazaya kalan vitir namazına) diye niyet ediliyor. Böylece hem sünnetler terk edilmiş olmuyor, hem de bir günlük kaza borcumuz ödenmiş oluyor. Hatta, yeme, içme, uyuma, nafaka temini için çalışma zamanlarının dışında, bu kimsenin durmadan kaza namazı kılması ve bir an önce bu borçtan kurtulması lâzımdır.