mehmet avci

Allahü teâlâ bunu kuvvetlendirmek için bildirmiyor. Tefsir kitâplarında çok değişik ilgiler veriliyor, bunların açıklamaları var. Sebep ve hikmetleri var. Bugün insanların kullandığı manâda değildir.

Îmânın altı şartından önceki iki şart bildirilmiş. Birisi gayba îmân, diğeri de hubb-i fillah, buğd-i fillahdır [Allah için sevmek, Allah için sevmemek]. Allah için sevmeli, Allahü teâlânın sevdiklerini sevmelidir. Allah için düşman olmalı, Allahü teâlânın düşman olduklarını düşman bilmelidir. Allahü teâlâyı inkâr eden, Onun dînini kabul etmeyen Allah için sevilmez.

Yapan yaptığını, yaratan yarattığını elbette bilir. Eğer Allahü teâlâ yarattığını bilmemiş olsaydı, o zaman ilâh, yaratıcı olamazdı. Allahü teâlânın bilmesi, o kulunun onu yapmasına tesir etmiyor. Kul kendi tercihini kullanıyor. Allahü teâlâ kula akıl ve irâde vermiştir. Bu akıl ve irâdeye yol gösterecek rehberler de yaratmıştır. Kul bu rehberleri dinliyor ve bir tercihde bulunuyor. Allahü teâlâ o zaman yaratıyor. Kader, (cebr-i mütehakkim) değil, (İlm-i mütekaddim)dir. Yani cenâb-ı Hakkın sonsuz önceden bilmesidir, zorla yaptırması değildir.

Meselâ, ilmi isteyen herkese önünü açar. Zenginliği de dilediğine verir. Her dileyen zengin olamıyor. Kul irâde eder ve dilerse, islâmiyet nasıl bir şeymiş diye başlarsa araştırmaya, Allahü teâlâ onun önünü açar ve hidâyet verir. Ama hiç merâk etmezse, boş ver derse, önü kapalıdır. Cenâb-ı Hak durup dururken vermez. Sebepler yaratmıştır. O sebebe yapışılırsa verir. Meselâ, burada bir dîni program anlatılıyor. Gayret edenin, insâfla yaklaşanın, Allahü teâlâ önünü açıyor. 

Doğru değil. Allahü teâlâ bir kuluna bela verince, kul isyan etmeyip, sabreder, elhamdülillah derse; Allahü teâlâ bu kul ile meleklerine övünür diye kitaplarda geçiyor.

Hitap Allahü teâlâdan gelir. Çünkü selâm bahsi anlatılırken, mevkisi, makâmı yüksek olan önce selâm verir. Mirâc gecesinde, önce Allahü teâlâ selâm verdi.

Din büyüklerinin bazı sözleri var. Meselâ, İmâm-ı Rabbânî “kuddise sirruh” hazretleri, (Vermek istemeseydi, istek vermezdi) buyuruyorlar. Sorduğunuz, yanlış bir söz değil, ama hadîs-i şerîf olarak duymadık, okumadık.