mehmet avci

Cem etmek, öğleyle ikindiyi öğle veya ikindi vaktinde, akşamla yatsıyı akşam veya yatsı vaktinde birleştirerek kılmak demektir. Dört mezhebden hanefî mezhebînde, bu hüküm sadece hacda geçerlidir. Arefe günü Arafâtda öğleyle ikindi cem edilebiliyor. Akşamla yatsı da Müzdelifede cem edilebiliyor. Hanefî mezhebinde başka yerde cem yok. Mâlikî ve şâfî’î ve hanbelî mezhebinde, (bu üç mezhebde) seferde iken öğleyle ikindi, öğle veya ikindi vaktinde, akşamla yatsı, akşam veya yatsı vaktinde (tabiî ayrı ayrı kılma imkânı söz konusu olmadığı zaman) cem edilebiliyor. Mukîmken de bir tek hanbelî mezhebinde cem durumu söz konusudur. Ama bunlar anlatılırken kitâblarda buyuruluyor ki, önce kendi mezhebinde çıkış yollarının bilinmesi lâzımdır. Her imkânı zorlayacak. Her imkânı zorladıktan sonra da, meselâ bir mezhebi taklîd edeyim derken o mezhebin gusl, abdest ve namazdaki şartlarını da aynı şekilde bilmesi gerekir. Öyle, ben taklîd etdim demekle olmaz. Hanbelî mezhebinde, guslün farzları var, abdestin farzları var, namazın farzları var. Ya’nî bir zarûret, bir ihtiyaç zuhûr edecek, namazın kazaya kalma tehlîkesi söz konusu olacak, başka alternatif kalmıyacak ve guslü, abdesti de aynı şekilde hanbelî mezhebine uygun olacak. O zaman onu kullanabilir.

İki elin tek hareketi namazı bozar. Uyarmakla doğru yapmış, onların da öğrenmesine sebep olur. 

Câiz değildir. Rahmet melekleri girmez. Kur’ân-ı kerîm okunabilir, ama o resmin bulunmadığı yerde namâz kılmalı veyâhud da resim arkaya gelmelidir. Tam kıble istikâmetinde ise namâz mekrûh olur.

Borcu bir başka borçla kapattığı için borcu bitmemiş oluyor. Borçları bittiği zaman, ‘kurban’ kelimesini de kullanmadığı için, istediği zaman kesebilir. Yalnız, adak şartları yerine geldikten sonra hemen yerine getirilirse çok iyi olur.

Bu adak sahîh olmamış. Çünkü adağın sahîh olması için bunu yapabilecek mala, mülke sâhip olmak lâzımdır. Eğer mal adanıyorsa, bu malın kendi tasarrufunuzda olması lâzımdır. Yoksa, bu adak sahîh olmaz.